Taalmail 706

8 oktober 2021

✎ Kun je met een groepsaankoop een goede zaak doen, nu de energieprijzen de pan uit swingen?
✓ Kun je met een groepsaankoop een goede zaak doen, nu de energieprijzen de pan uit rijzen?

? ‘De pan uit swingen’ werd oorspronkelijk alleen gezegd van muziek die geschikt is om op te swingen. Tegenwoordig zeggen we ook wel dat prijzen en kosten de pan uit swingen, maar vergeet niet dat ze ook uit de pan kunnen rijzen, net zoals deeg dat rijst. Daar komt het beeld vandaan.

 

✎ Volgens Vias is een verplichte screening zeer kostelijk en maakt ze het verkeer niet veiliger.
✓ Volgens Vias is een verplichte screening zeer duur en maakt ze het verkeer niet veiliger.

? ‘Kostelijk’ betekent tegenwoordig vooral ‘erg grappig, lachwekkend’. In de zin van ‘duur’ is het verouderd.

 

✎ Onze ploeg kon vorige week al samen met Elisabeth een glimps opvangen van hoe haar studentenleven eruit zal zien.
✓ Onze ploeg kon vorige week al samen met Elisabeth een glimp opvangen van hoe haar studentenleven eruit zal zien.

? In het Nederlands hebben we het over een ‘glimp’. In het Engels heet dat een ‘glimpse’.

 

✎ Ardem Patapoutian gebruikte cellen die gevoelig zijn aan druk om een nieuwe klasse van sensoren te ontdekken.
✓ Ardem Patapoutian gebruikte cellen die gevoelig zijn voor druk om een nieuwe klasse van sensoren te ontdekken.

? Het bijvoeglijk naamwoord ‘gevoelig’ wordt gecombineerd met ‘voor’. Ook ‘drukgevoelig’ is goed: hij gebruikte drukgevoelige cellen.

 

✎ In de stadsbibliotheek van Mechelen kun je binnenkort mensen uitlenen in plaats van boeken.
✓ In de stadsbibliotheek van Mechelen kun je binnenkort mensen lenen in plaats van boeken.

? De bibliotheek leent boeken uit, jij leent boeken. In de Belgisch-Nederlandse standaardtaal kun je boeken ook ‘ontlenen’.